Miếu Thờ Trịnh Phong

 

Miếu Thờ của Trịnh Phong
Miếu Thờ của Trịnh Phong 

Trịnh Phong (Bình Tây Đại Tướng Quân):

Bia đá miếu Thờ Trịnh phong
Bia đá miếu Thờ Trịnh phong
  • Quê quán: thôn Phú Vinh, tổng Xương Hà, huyện Vĩnh Xương (nay thuộc thôn Phú Vinh, xã Vĩnh Thạnh, thành phố Nha Trang).
  • Các cột mốc lịch sử trong sự nghiệp kháng chiến chống thực dân Pháp của Trịnh Phong
  • Năm 1864 ông đậu Võ cử nhân và nhận chức đề đốc của triều đình nhà Nguyễn.
  • Năm 1885, hưởng ứng theo Chiếu Cần Vương của vua Hàm Nghi, ông cùng với các vị tướng khác thành lập Bình Tây cứu quốc đoàn với khẩu hiệu kêu gọi người dân Khánh Hòa tham gia quân khởi nghĩa chống Pháp. Trịnh Phong được nhân dân tôn làm Bình Tây đại tướng quân thống lĩnh nghĩa quân đóng tại thành Diên Khánh.
  • Mùa thu năm 1885, quân Pháp đổ bộ vào Nha Trang, Trịnh Phong giao thành Diên Khánh cho Lê Nghị, tự mình dẫn quân xuống đánh, bị thua phải bỏ Nha Trang chia binh làm 2, một nửa kéo về giữ thành Diên Khánh. Thành bị vây mấy tháng, Trịnh Phong phải thừa lúc đêm tối mở vòng vây giải thoát, kéo quân ra phía Bắc hợp với quân của Trần Đường tại núi Phổ Đà.
  • Quân Pháp sau khi ổn định tại Nha TrangDiên Khánh, tiếp tục tiến đánh phía bắc Khánh Hòa. Nhờ thế núi hiểm trở, sử dụng lối đánh du kích và sự ủng hộ của nhân dân, nghĩa quân cầm cự được gần 1 năm. Quân Pháp phải cầu viện Sài Gòn.
  • Tháng 6 năm 1886, Pháp sai thiếu tá De Lorme, công sứ Aymonier và đốc phủ sứ Trần Bá Lộc kéo đại binh ra Khánh Hòa. Tổng hành dinh ở núi Phổ Đà bị tấn công, Trần Đường bị giết. Trịnh Phong phục kích ở khoảng giữa Hòn Hèo và Hòn Khói, dùng hỏa công diệt trọn 1 toán quân lê dương. Nhân dân bị khủng bố không dám để cho con em gia nhập nghĩa quân và không dám cung cấp lương thực, dẫn đến quân Cần Vương yếu dần và thua trận ở núi Ðá Ðen (Vạn Ninh), núi Tiên Du (Ninh Hòa), đèo Ruột Tượng (Đèo Rọ Tượng). Trong vòng không đầy ba tháng, Trần Bá Lộc đã dẹp yên được phong trào Cần VươngKhánh Hòa. Cuối tháng 8 năm 1886, Trịnh Phong bị bắt. Ngày 11 tháng 9 năm 1886, Ông cùng với 6 người khác bị xử trảm và gần một trăm người bị đày vào Cam Ranh.

Mộ của Trịnh Phong hiện nằm trong khuôn viên của dòng họ tại thôn Phú Vinh, xã Vĩnh Thạnh, TP. Nha Trang.

Mộ của Trịnh Phong
Mộ của Trịnh Phong

Nhưng để nhớ ơn của Ông nên nhân dân Diên Khánh đã lập miếu thờ của Ông ở đường 23-10, thị trấn Diên Khánh, ngay sát địa điểm Cây Dầu đôi thuộc thôn Phú Ân Nam, xã Diên An, nằm sát đường.

Mộ của Trịnh Phong
Mộ của Trịnh Phong

Miếu quay mặt về phía Tây, nhìn lên đỉnh Hòn Dung, được xây cất khoảng những năm 90 thế kỷ XIX. Nơi đây được gọi là Miếu thờ Bình tây đại tướng TRỊNH PHONG.\

Cây Dầu Đôi nơi thờ tướng Trịnh Phong
Cây Dầu Đôi nơi thờ tướng Trịnh Phong

Sau sự hi sinh đầy anh dũng của tướng Trịnh Phong, để tở lòng trước sự hi sinh ấy mà nhiều câu chuyện mang tính huyền thoại đã được lưu truyền trong nhân gian để thể hiện sự đức độ và linh thiêng của Ông. Cũng chính vì lẽ đó, miếu Cây Dầu đôi được coi là nơi quân giặc đã treo đầu Ông để thị uy dân chúng.

Bên trong Miếu Thờ Trịnh Phong
Bên trong Miếu Thờ Trịnh Phong

Tích xưa kể lại rằng, cách đây hơn 100 năm, có một người đàn bà đi qua cây Dầu đôi chợt nhìn thấy một đầu người treo trên cây. Không ai rõ lai lịch của cái đầu lâu ấy. Một buổi nọ, có người đàn ông đang cày đồng bỗng chạy một mạch đến cây dầu đôi tự xưng mình là Trịnh Phong đã bị kẻ thù sát hại bêu đầu trên cây. Nói xong, người ấy lăn ra bất tỉnh, khi tỉnh lại thì đi đâu mất không ai rõ. Có thể, đây là một hình thức mà nhân dân Khánh Hòa “hợp thức hóa” việc thờ cúng cho ông dưới thời Pháp thuộc.

Bên trong Miếu Thờ Trịnh Phong
Bên trong Miếu Thờ Trịnh Phong